Üstün Zekalı Olarak Büyümek: Evde ve Okulda Çocukların Potansiyellerini Geliştirmek
Çocukların Potansiyellerini Geliştirmek açısından İster öğretmenlik yapıyor olun, ister bir sınıfta öğretmenlik yapmaya hazırlanıyor olun, isterseniz de evde bir aile bireyi olun; bu kitapta, üstün zekâlı öğrencileri anlamak için öğrenme ve öğretme ile ve bilgiyi kullanmak için modellerle ilgili yardımcı olacak yeni bilgiler bulacaksınız. Bu sayfalar, size çocukların iyiliklerine ve yüksek zekânın gelişimini desteklemenize yardım edebilecek metotları ve mantığı sunacaktır.
Bu kitapta beynimizin nasıl geliştiği, nasıl öğrendiğimiz ve zekânın nasıl desteklenebileceği ile ilgili son araştırma verilerine dayalı olarak beyin işlevlerinin anlaşılması ve üstün zekâlılığın desteklenebilmesi için bilgiler sunulmuştur.
Üstün zekâlı çocukların özellikleri, sosyal duygusal gelişimleri için kullanılabilecek yöntemler ve üstün zekâlılık ile yaratıcılığın nasıl birlikte geliştirilebileceği ile ilgili ayrı ayrı ünitelere yer verilerek okuyucuların üstün zekâlı ve yetenekli öğrencileri bütün yönleri ile anlamaları sağlanmaya çalışılmıştır.
Çocukların Potansiyellerini Geliştirmek öğrenmenin en üst seviyede gerçekleşmesi, esnek bir öğrenme ortamının sağlanması ve tanılama ve değerlendirme için en uygun yöntemlerinin kullanılması ile sınıf içinde üstün zekâlılığın nasıl geliştirilebileceği ve mükemmellik ve eşitlik arasındaki dengenin nasıl sağlanabileceği tartışılmıştır.
Kültüre duyarlı eğitime, beklenmedik düşük başarıya ve diğer öğrenme güçlüklerine farklı ünitelerde yer vererek cinsiyet, etnik köken ve ekonomik durumun üstün zekânın ve yeteneklerin gelişimi ve eğitimi üzerindeki etkisinin anlaşılması sağlanmıştır.
Kaynaştırma sınıfları, zenginleştirme, hızlandırma ve gruplandırma yöntemlerini karşılaştırarak üstün zekâlılar eğitiminde kullanılabilecek çeşitli programların, yapıların ve düzenlemelerin altı çizilmiştir.
Üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerin eğitiminde uygulanan bir programı etkili ve verimli kılabilmek için yapılması gerekenlere vurgu yapılmış ve iyi uygulamalardan örnekler sunulmuştur.
Bu kitap, okul öncesi dönemden ortaöğretime kadar olan süreçte üstün zekâlı çocukların kimler olduğunu, bu çocukların nasıl üstün zekâlı olduklarını ve bu çocukların gelişimlerini ve öğrenmelerini destekleyen yöntemleri sizlerin bilgisine sunmaktadır. Sunulan bu bilgiler ile hem anne babalar hem de eğitimciler, evde ve okulda çocukların zekâ ve yeteneklerinin en üst düzeyde gelişimi için yapılması gerekenler konusunda kendilerini daha donanımlı hissedeceklerdir.
Üstün zekâlı ve yeteneklilerin eğitimi alanında Amerika Birleşik Devletleri'nde en çok satan kitaplardan biri olan ve alanda uluslararası üne sahip Barabara Clark tarafından yazılan bu kitap, alanda yetkin bir ekibin titiz çalışması sonucu Türkçe'ye kazandırılmıştır. Bu kitap, en güncel araştırma verileri ile desteklenmiş kapsamlı içeriği ile üstün zekâlı ve yetenekliler alanındaki derslerde ders kitabı olarak okutulabilecek bir kitaptır.
Link: http://www.nobelyayin.com/detay.asp?u=9630
Daha detaylı bilgi almak için Ergen psikolojik danışma sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Çocuğumun üstün zekalı olduğundan şüpheleniyorum ama öğretmeni "zaten başarılı, sorun yok" diyor — bu tutum doğru mu?
Hayır, bu tutum üstün zekalılık alanındaki en yaygın ve en zararlı yanılgılardan biridir. Türk eğitim sisteminde "başarılı öğrenci = sorunsuz öğrenci" denklemi, üstün zekalı çocukların gerçek ihtiyaçlarını görünmez kılar. Üstün zekalı bir çocuk mevcut müfredatı çok hızlı tükettiğinde sıkılır; bu sıkılma zamanla motivasyon düşüklüğüne, sosyal yalnızlaşmaya ve hatta "yüksek işlevli düşük başarı" (underachievement) denen paradoksal bir duruma dönüşebilir. Çocuk, tam olarak kapasitesinin karşılanmadığı için potansiyelinin çok altında performans göstermeye başlar. Profesyonel bir psikolojik değerlendirme (IQ testi ve sosyal-duygusal profil), öğretmenin gözleminden çok daha kapsamlı bir tablo ortaya koyar.
Üstün zekalı çocuklar neden arkadaş edinmekte zorlanır ve bu durumla evde nasıl başa çıkılmalıdır?
Üstün zekalı çocukların yaşıtlarıyla kurduğu ilişki, akademik değil öncelikle zihinsel uyum meselesidir. Bu çocuklar çoğu zaman kronolojik yaşlarından 3-5 yıl ileride düşünür; aynı konuları aynı derinlikte tartışabilecekleri birini bulmakta güçlük çekerler. Türkiye'de, özellikle geleneksel aile yapısının güçlü olduğu Adana gibi şehirlerde, bu farklılık zaman zaman çocuğun "kibirli" ya da "uyumsuz" olarak etiketlenmesine neden olabilir. Evde yapılabilecek en değerli şey, çocuğun ilgi alanlarına uygun karma yaş gruplarıyla (satranç kulübü, kodlama atölyesi, müzik topluluğu gibi) temas kurmasını sağlamaktır. Akranlarından değil, ortak zihinsel zemininden yoksun olduğu için yalnız hisseden bu çocuklar doğru ortamda sosyal becerilerini hızla geliştirirler.
Sınıf atlatmak mı, yoksa zenginleştirme programı mı daha sağlıklı bir seçimdir?
Bu sorunun tek bir doğru cevabı yoktur; karar çocuğun hem bilişsel hem de sosyal-duygusal profiline göre verilmelidir. Hızlandırma (sınıf atlama), bilişsel kapasitesi yüksek ama duygusal olgunluğu yaşından ileri olan çocuklar için son derece etkili olabilir. Buna karşın duygusal olarak hassas, arkadaş kaybetme endişesi taşıyan ya da bedensel gelişim açısından yaşıtlarından geride olan çocuklarda sosyal uyum sorunlarını derinleştirebilir. Zenginleştirme ise çocuğun aynı sınıfta kalırken daha karmaşık ve derinlikli projeler üzerinde çalışmasına olanak tanır; sosyal ilişkilerini korur, ancak doğru uygulanmadığında yeterince zorlayıcı olmayabilir. En sağlıklı karar, psikolojik değerlendirme sonucunda aile, okul ve uzman üçgeninde birlikte alınır.
Etiketler
Prof. Dr. Fatih Kaya
Prof. Dr. Fatih Kaya, psikolojik danışmanlık ve psikoterapi alanında klinik deneyim ve akademik uzmanlıkla hizmet vermektedir. Kaygı bozuklukları, depresyon, ilişki sorunları ve travma sonrası stres bozukluğu gibi konularda kanıta dayalı terapiler uygulamaktadır.
Özgeçmişi İncele